Paardrijden aan de Belgische kust

Paardrijden aan de Belgische kust (Artikel verschenen in EquiTime van mei 2007)

Paardrijden op strand, het is allicht iets waar vele ruiters (en ook vele niet-ruiters!) van dromen. Al is België dan niet direct het 'paardenland' bij uitstek voor de gemiddelde trekruiter, toch beschikken we hier over een gevarieerd landschap
van plat naar heuvelachtig, bos en veld, én bovendien een kustlijn van net geen zeventig kilometer. Met een zandstrand en duinengordel waar het heerlijk paardrijden is, ook al is onze kust door het toerisme druk bezocht en volgebouwd.
En ja, er zijn natuurlijk bepaalde regels waaraan men zich als ruiter moet houden, maar als men tijdstip en plaats goed weet uit te kiezen, dan is rijden aan zee puur genieten!

Reglement is reglement
Iedereen weet wel dat er tijdens de grote vakantie niet onbeperkt op strand mag gereden worden, maar vanaf welke data gaat die regeling precies in? En hoe zit dat op de duinpaden? Moeten de paarden overal voorzien zijn van een identificatienummer? Het antwoord is typisch Belgisch: de reglementering verschilt namelijk van gemeente tot gemeente. In vogelvlucht van west naar oost, zet EquiTime de actuele reglementering voor wandelruiters op een rijtje.
Hierover zijn alle kustgemeenten het roerend eens: alle verkeer met paarden en rijdieren in gans het duinen- en bosgebied is verboden, tenzij op de daartoe aangelegde ruiterpaden. Op die ruiterpaden komen we straks terug, nu eerst naar het strand. Ook op het strand geldt er één algemene stelregel: er moet steeds zo dicht mogelijk tegen de waterlijn worden gereden.

De Panne
De Panne is de meest westelijk gelegen kustgemeente, vlakbij de Franse grens en een geliefde bestemming voor veel wandelruiters. Het strand van De Panne is één van de breedste van de Belgische kust. Plaats genoeg dus om paard te rijden, vooral bij laagtij kan men er genieten van een immense strandvlakte. Door het brede strand, zonder golfbrekers en met een zeer kleine hellingsgraad, is De Panne trouwens ook de bakermat van strandzeilen. Opletten bij felle wind, want bij paarden die voor het eerst de zee zien, kunnen deze snelle zeilwagens wel eens angstaanjagend overkomen.
In De Panne zijn er maar liefst zes maneges of afspanningen. Niet alleen gelegenheid genoeg om onderweg een drinkstop of paardvriendelijke picknick te houden, maar bijvoorbeeld ook om een paard te huren of een wandeling te maken onder leiding van een plaatselijke gids.
Bovendien beschikt De Panne over een aantal leuke en afwisselende ruiterroutes, rond het Vlaams natuurreservaat De Westhoek en in het Calmeynbos. Vertrekpunt is telkens manege De Drie Vijvers in Adinkerke. Via het Artiestenpad kan men doorsteken naar naburige gemeente Koksijde. Ten slotte is er nog de wandeling rond het domein Cabour. Dit ruiterpad is iets moeilijker te paard te bereiken vanuit de maneges, aangezien het gelegen is ten zuiden van de vaart Duinkerke-Nieuwpoort.
Op de dienst Milieu van de gemeente kan men een routebeschrijving opvragen van de verschillende ruiterpaden. Deze uitgave van de milieudienst bevat bovendien nuttige telefoonnummers en een aantal praktische tips voor de veiligheid van de wandelruiters, handig!
Bijkomend aandachtspunt in De Panne: op elk bereden paard en rijdier dat aan¬wezig is op het strand en in de ruiterpaden, moet op een steeds zichtbare wijze, op het zadeldoek zowel aan linker- als rechterzijde van het dier, een plaat aangebracht worden van 15 op 15 cm, waar¬op de letter "D.P." (De Panne) voorkomt, evenals een identificatienummer. De uitvoering hiervan gebeurt door zwarte letters (minstens 5 cm) op een witte achtergrond. Deze 'paardennummers' zijn tegen kostprijs verkrijgbaar aan de balie van de dienst voor Toerisme, maar ook in sommige maneges.
Ten slotte is van 30 juni tot 1 september alle verkeer met paarden en rijdieren op het strand van De Panne verboden:
- tussen 10.00 en 19.00 uur op de strook gelegen tussen de grens met Koksijde en het ruiterpad H. Conciencelaan,
- op het overige gedeelte van het strand buiten de ruiterpaden die op het strand worden aangelegd.

Koksijde
In Koksijde is alle verkeer met rijdieren verboden op het strand en in het strandwater van 15 juni tot en met 15 september tussen 10.00 en 19.00 uur. Buiten deze verbodsperiode is het verkeer met rijdieren uitsluitend toegelaten bij laagwater. De rijdieren dienen de waterlijn zo dicht mogelijk te volgen en mogen deze lijn in geen geval verlaten. Het betreden en verlaten van het strand mag uitsluitend via vier toegangswegen: G. Scottlaan (St. André), Bettystraat (Schipgat), Cottagelaan en Dumontlaan.
Ook in Koksijde is identificatie van elk rijdier op de openbare weg, op het strand en op de ruiterpaden in de duinen, verplicht. De identificatieplaat is vergelijkbaar met die van buurgemeente De Panne, maar dan met de letter "K" in plaats van "D.P.", verkrijgbaar bij het gemeentebestuur. Voor individuele personen of groepen die maximaal één week in Koksijde verblijven, worden er door het gemeentebestuur speciale identificatienummers ter beschikking gesteld van de maneges. De maneges zijn verplicht deze uit te reiken aan hun groepen of aan de individuele personen, ongeacht of die met hun eigen paard of met een manegepaard rijden.
Koksijde beschikt in het duinengebied over uitgestrekte ruiterpaden. Deze zijn aangeduid door middel van betonpalen met groene kop en zwart paardsilhouet en/of de provinciale signalisatie type W.V.T.
De door de paarden en rijdieren op de openbare weg achtergelaten mest zal door de gemeentediensten worden opgeruimd.

Middelkerke
Wie wil buiten rijden in Middelkerke, doet er goed aan de schoolvakanties in het oog te houden. Gedurende de paasvakantie, de pinkstervakantie en van 1 juni tot en met 15 september is alle verkeer met paarden en rijdieren op het strand verboden:
- tussen 0.00 en 19.30 uur op de strook gelegen tussen de golfbreker ter hoogte van de Houyouxstraat en 'De Rotonde',
- tussen 0.00 en 19.30 uur op de strook gelegen tussen de golfbreker ter hoogte van de Strandlaan en de grens van de gemeente met de stad Nieuwpoort,
- op de overige gedeelten van het strand.
Buiten deze periodes is het verkeer met paarden en rijdieren overal op het strand toegelaten zonder tijdsbeperking.
Ook in Middelkerke vergelijkbare identificatie van bereden paarden, deze keer paardennummers met de letters "MI", ook tegen kostprijs leverbaar door het gemeentebestuur. Zelfde systeem met speciale (voorlopige) identificatienummers uitgereikt door maneges, voor ruiters die maximaal één week in Middelkerke verblijven.
Oostende
Paardrijden op het strand mag, maar er zijn enkele regels: de ruiters moeten steeds via de Diksmuidestraat naar het strand gaan en terugkeren en altijd richting Middelkerke rijden. De wijze waarop is steeds stapvoets en via de kortste weg (rechte lijn) naar de laagwaterlijn. De mest van de paarden moet steeds opgeruimd worden door de ruiter en/of de begeleider.
Het verkeer met rijdieren is te allen tijde verboden op het gedeelte van het strand, tussen de Diksmuidestraat en het Westerstaketsel, en op het strand boven de hoogwaterlijn. Tussen 1 juli en 31 augustus mogen er slechts renpaarden op het strand komen tussen 5.00 en 7.30 uur, op andere uren is paardrijden verboden.
Er is geen beperking rond het tijdstip van paardrijden vanaf 15 september tot 15 mei.
In het reglement van Oostende wordt er geen melding gemaakt van verplichte identificatienummers voor de zadeldoeken van de paarden.

De Haan
De Haan biedt veel mogelijkheden voor wandelruiters, met kilometerslange ruiterpaden en vier maneges. Gemakkelijk bereikbaar voor wie van de E40 komt, via Vlissegem richting zee, wordt de parking in de straat Zwarte Kiezel (vlakbij het ruiterpad door de duinen) heel vaak gebruikt voor paardentrailers en vrachtwagens. Een prima vertrekplaats voor een afwisselende lus van een paar uur ruiterroutes door de duinen en langs het strand, en zelfs eventjes door het sfeervolle centrum van De Haan met de typische Belle Epoque villa's. Evenmin verplichte zichtbare identificatie van rijdieren in De Haan.
Op het strand is het verkeer met paarden verboden bij hoogwater. Vanaf 1 juni tot 15 september, tussen 9.00 en 19.00 uur, is het verkeer met paarden verboden op het strand. Het is verboden paard te rijden of paarden te leiden langs de toegang van de Koninklijke Baan naar het strand "Vosseslag" vanaf het begin van de Paasvakantie tot en met 15 september. Dit verbod geldt niet in de overige doorgangen van de Koninklijke Baan naar het strand, tenzij tussen 9.00 en 19.00 uur in de periode van 1 juni tot 15 september.

Blankenberge
In Blankenberge mag niemand met paarden, ezels en bespannen rijtuigen op het strand plaats nemen zonder voorafgaandelijke vergunning van het College van Burgemeester en Schepenen. Het verkeer met paarden is verboden op het strand en in de duinen met ingang van het paasverlof tot en met 15 september.

Knokke-Heist
Het verkeer van paarden en rijdieren is er verboden vanaf 15 maart tot en met 30 september op het strand gelegen ten oosten van Heist West tot aan het strandhoofd nr. 13 tegenover de Swimming Pool. De ruiterpaden in duin en bos worden afgebakend door gele palen. Ook belangrijk is dat het laden en lossen van rijdieren in Knokke-Heist verboden is op de openbare weg.

Wie snuift er de zeelucht al? Opzadelen maar, en te paard op naar het zilte sop!
Allerlei info over de Belgische kust: www.belgiancoast.be